UEFI چیست؟

UEFI چیست؟

آشنایی با UEFI

بایوس بزودی از میان ما میرود.بله این همراه قدیمی به اخر خط خود رسیده.اینتل اعلام کرده تا سال 2020 برای همه چیپ ست هایش از UEFI استفاده خواهد کرد،اما UEFI در واقع چیست و چه فرقی با بایوس دارد؟با ما همراه باشید تا این موضوع را بررسی کنیم.

بایوس و uefi هر دو نرم افزار های سطح پایینی هستند که در زمان بوت سیستم شما و قبل از راه اندازی سیستم عامل ، شروع به کار میکنند.اما uefi در کل مدرن تر است ، تعداد بیشتری هارد را ساپورت میکند،سریعتر بالا می آید ، امن تر است و گرافیک پیشرفته تری دارد.UEFI جایگزین بایوس می شود.

خیلی از سیستم های جدید از UEFI استفاده میکنند اما بدلیل انس مردم با روش سنتی بایوس ، از نام بایوس به جای UEFI استفاده میکنند. برای درک بهتر UEFI بیاید ابتدا بایوس را بشناسیم.

 بایوس

کلمه بایوس (BIOS) مخفف عبارت Basic Input-Output system است.همونطور که گیشتر گفتیم بایوس یک نرم افزار سطح پایین هست که روی یکی از چیپ های مادربرد شما قرار دارد و زمانی که سیستمتان روش میشود شروع به کار میکند.بایوس سخت افزار ها را از خواب بیدار میکند و بر عملکرد درست شان نظارت میکند و بعد سیستم عامل را راه اندازی میکند.

بایوس قبل از شروع سیستم عاملتان قطعات را تست میکند اگر مشکلی وجود داشته باشد ارور نمایش داده میشود یا صدای بوق به شکل های مختلف شنیده میشود،که شما بمیتونید از اینجا انواع بوق ها و ارور های بایوس رو ببینید.زمانی که همه تست ها انجام شد و مشکلی نبود و اصطلاحا سیستمتان بوت شد بایوس روی دستگاه بوت کامپیوتر (مثلا هارد ) دنبال چیزی به نام MBR میگردد
MBR مخفف عبارت Master Boot Record است ، اینجا  میتونید بیشتر در مورد MBR بخونید.بایوس با استفاده از MBR سیستم عامل را راه اندازی میکند.

چرا بایوس میرود؟

زمان زیادی از تولد بایوس میگذرد و اخیرا هیچ تغییری نکرده.اگرچه در کل دگرگونی هایی داشته ، چیزهایی مثل مدیریت انرژی یا تنظیم کردن راحتتر دستگاه ها ، اما با اینکه خیلی از بخش های کامپیوتر ها پیوسته تغییر کردند اما بایوس تقریبا از زمان داس بی تغییر باقی مانده.

بایوس سنتی ما محدودیت هایی دارد که این روز ها میتواند مشکل ساز باشد،بایوس ها فقط با هارد های زیر 2.1 ترا بایت کار میکنند در حالی که امروزه شاهد هارد هایی با حجم زیادتر هستیم.همچنین بایوس در حالت (سی پی یو ) 16 بیت اجرا میشود و تنها یک مگابایت حافظه برای اجرا در اختیار دارد.

بایوس قدیمی شده استنیاز به تغییر بایوس از خیلی وقت پیش احساس میشد،اینتل کار روی EFI (نسخه اولیه UEFI ) را از سال 1998 آغاز کرد،اپل هم از سال 2006 همزمان با تغییر معماری پردازنده هایش به اینتل شروع به استفاده از EFI کرد،اگرچه بقیه کارخانه ها این کار را نکردند.

اینتل ، AMD و مایکروسافت به همراه تعدادی از کارخانجات تولید کامپیوتر های شخصی ، در سال 2007 روی یک ” رابط گرافیکی و چارچوب یکپارچه ” (Unified Extensible Firmware Interface) به توافق رسیدند که به اختصار همان UEFI خوانده می شود ، این استاندارد صنعتی توسط انجمنی به همین نام اداره میشود و اینتل به تنهایی آن را اداره نمی کند.UEFI همزمان با ویندوز ویستا service pack 1 و ویندوز 7 به کاربران مایکرو سافت معرفی شد و اکنون گستره ی وسیعی از کامپیوتر های شخصی از این چارچوب استفاده میکنند.

چگونه UEFI پیش میرود

UEFI به سرعت جایگزین بایوس می شود.هیچ راهی وجود ندارد که روی سیستمی که برای بایوس ساخته شده از UEFI استفاده کنیم و حتما باید سخت افزار جدید بخریم.اما بیشتر سخت افزار هایی که برای UEFI ساخته می شوند از بایوس هم پشتیبانی می کنند تا بتوان سیستم عامل های قدیمی تر هم رویشان نصب کرد.

فریم ورک UEFI کاستی های بایوس را پوشش میدهد ، مثلا می تواند با هارد های بالای 2.2 ترابایت کار کند (در واقع روی کاغذ بیشترین مقدار ظرفیت هارد برای UEFI می تواند 9.4 زتا بایت باشد که تقریبا سه برابر کل دیتای روی اینترنت می باشد 😮 ) ، مهمتر اینکه UEFI از روش منطقی تری برای بوت کردن استفاده میکند،به جای اینکه کد های روی بوت سکتور را اجرا کند فایل های اجرایی EFI را فراخوانی میکند.از سوی دیگر این نواده ی مدرن بایوس ، روی هردو حالت 32 و 64 بوتن می شود و فضای آدرس دهی بیشتری دارد که به معنی سرعت بوت بالاتر برای شماست

نکته دیگر گرافیک است (که شاید از همه چی مهمترم باشد 😉 ) UEFI از گرافیک زیباتر و همچنین نشانگر موس استفاده میکند،هرچند بعضی از سیستم ها هنوز از همان ظاهر

Board Explorer
با استفاده از ویژگی Board Explorer میتوانید ببینید چه قطعاتی روی بردتان نصب شده ، آن هم در محیط بوت ، فوق العادست ، نه؟

متنی بایوس برای UEFI استفاده میکنند.

ویژگی بعدی که شاید مهمترین هم باشد ، امنیت است.UEFI میتواند چک کند تا هیچ نرم افزار مخربی خودش را در بوت سیستم فعال نکرده باشد،حتی UEFI قابلیت اتصال به شبکه و اینترنتن از همان محیط بوت خود را داراست که میتواند به هنگام بر طرف کردن مشکلات از راه دور کمک بزرگی باشد.

UEFI تنها یک جایگزین برای بایوس نیست ، در حقیقت شما با یک سیستم عامل کوچک مواجهید که روی چارچوب کامپیوتر شخصیتان قرار دارد و میتواند هرجایی از فلش مموری تا روی مادربرد یا یک هارد درایو از شبکه باشد و سیستم شما را بوت کند.فراموش نکنید که کامپیوتر های مختلف می توانند UEFI هایی با ویژگی ها و ظاهر متفاوت داشته باشند که بستگی به شرکت تولیدد کننده قطعات دارد اما اساس کار همه ی آنها یکسان است و تفاوت چندانی ندارند.

برخورد نزدیک از نوع UEFI

اگر هم اکنون با بایوس های قدیمی سر وکار دارید ، کار کردن با UEFI ها خیلی متفاوت نیست ، کامپیوتر جدیدتان سریعتر بوت و خاموش می شود و میتوانید از هارد هایی با ظرفیت بیشتر از 2.2 ترابایت هم کار کنید.اگر نیاز به تنظیمات پایه مانند آنچه در بایوس می دیدید داشته باشید شاید اندکی کار بیشتر انجام بدهید چون حالا دیگر سازندگان دوس ندارند سرعت بوت را با صبر برای فشردن کلید از سمت شما کم کنند . امکان دارد دسرسی به منوی تنظیمات با زدن کلید delete یا F2 مانند سابق عملی نباشد.

به هرصورت مثل همیشه برای تغییر آماده باشید و بگذارید بایوس از دوران بازنشستگی اش لذت ببرد.

دیدگاهتان را بنویسید

بستن منو